بررسی اثر زبری ذوزنقه ای قائم الزاویه و شیب معکوس در حوضچه آرامش بر خصوصیات پرش هیدرولیکی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد سازه های آبی؛ گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

2 استاد گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

3 دانشجوی دکتری آبیاری و زهکشی گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

چکیده

آب عبوری از روی سریزها یا زیر دریچه­ها اغلب دارای انرژی زیادی می­باشد. چنانچه این آب با همان انرژی وارد رودخانه شود موجب خرابی سازه­های پایین‌دست می­شود. یکی از راه­های کاهش این انرژی ایجاد پرش هیدرولیکی می­باشد. لذا مطالعه و تحقیق در مورد پرش هیدرولیکی اهمیت زیادی دارد. در تحقیق حاضر خصوصیات پرش هیدرولیکی روی بسترهایی با زبری ذوزنقه­ای قائم­الزاویه با ارتفاع­های 5/0، 1 و 2 سانتی­متر و شیب­های صفر، 5/1- درصد و 3- درصد مورد بررسی قرار گرفته است. با در نظر گرفتن عدد فرود در محدوده 4 تا 9 نسبت اعماق مزدوج به­طور متوسط 8/18 درصد نسبت به حالت کلاسیک کاهش داشته است. همچنین افت انرژی 6/9 درصد نسبت به حالت کلاسیک افزایش پیدا کرده است. بیشترین کاهش عمق ثانویه مربوط به زبری 2 سانتی­متر و شیب 3-  درصد بوده است. همچنین زبری و شیب معکوس بر طول پرش تأثیر داشته و  باعث کاهش آن نسبت به پرش کلاسیک شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigation of the Effect of Vertical Trapezium Roughness and Adverse Slope in Relaxation Basin on Hydraulic Jump Characteristics

نویسندگان [English]

  • shahab banitaba 1
  • Manouchehr Heidarpour 2
  • nahid pourabdollah 3
1 Department of Water Engineering, Faculty of Agriculture, Isfahan University of Technology
2 Water Engineering, College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran
3 department of water angineering, faculty of agriculture, isfahan university of technology
چکیده [English]

Water after passing over weirs or through gates often has a lot of energy. If the water enters to the river with the same energy, it will damage downstream structures. Creation hydraulic jump is one of the approaches to reduce this energy. Therefore, it is important to study hydraulic jump. In this study, the characteristics of hydraulic jump on bed with vertical trapezoidal roughness with heights of 0.5, 1 and 2 cm and bed slope of 0, -1.5 and -3% were investigated. Based on the results, sequent depth ratio, in Froude number range of 4-9, was decreased by 18.8% more than the classic jump. The energy loss was increased by 9.6% compared to the classic jump. The maximum decrease in sequence depth was related to roughness with 2 cm height and bed slope of -3%. Moreover, the rough bed with adverse slope affected the jump length and caused to decrease it compared to the classic jump.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Energy Loss
  • Jump length
  • sequence depth ratio

Abaspour, A. and Hosseinzadeh, D. 2009. Effect of sinusoidal corrugated bed on hydraulic jump characteristics. J. Appl. Sci. 9(11): 2045-2055.

 

Abrishami, J. and Hosseini, M. 2013. Hydraulic Open Channels. Thirty-First Print. Imam Reza University Press. Iran. (in Persian)

 

Carollo, F. G. and Ferro, V. 2007. Hydraulic jumps on rough beds. J. Hydraul. Eng. 133,
989-999.

 

Ead, S. A. 2007. Effect of bed corrugated on the characteristics of a hydraulic jump. King Soud University. Final Research Report. No. 14/1427H.

 

Ead, S. A. and Rajaratnam, N. 2002. Hydraulic Jump on corrugated bed. J. Hydraul. Eng. 10(1): 40-50.

 

Elsebaie, I. H and Shabayeck, Sh. 2010. Formation of hydraulic jumps on corrugated beds. Civil. Envir. Eng. 10, 40-50.

 

Ghazali, M., Samadi-Boroujeni, H., Ghorbani, B. and Fatahi, R. 2013. Effect of triangular corrugated beds on the hydraulic jump characteristics. Can. J. Civ. Eng. 40, 841-847.

 

Izadjoo, F. and Shafai-Bejestan, M. 2007. Corrugated bed hydraulic jump stilling basin. J. Appl. Sci. 7(8): 1164-1169.

 

Madani, H. 2004. Hydraulic and fluid mechanic. Jahad Publishing University Allameh Tabataba'i. (in Persian)

 

Najandali, A., Esmaili, K., Farhoodi, J. and Ravar, Z. 2011. The effect of rhombic roughness on hydraulic jump. J. Iranian Irrig Drain. (in Persian)

 

Nici, K. and Shafai-Bejestan, M. 2009. Investigation of the effect of rhombic roughness on hydraulic jump alternate depth. 8th International Civil Engineering. Dec. 15. Shiraz University. (in Persian)

 

Palgira, S. and Lotti, I. 2008 Hydraulic Jump on rough bed of stream rehabilitation structures. J. Hydro-Environ. Res. 2, 29-38.

 

Parsamehr, P., Hosseinzadeh, A., Farsadizadeh, D. and Abaspour, A. 2012. Hydraulic jump on the bed with semi-cylindrical roughness. J. Soil Water. 26(3): 775-785. (in Persian)

 

Parsamehr, P., Hosseinzadeh, A., Farsadizadeh, D., Abaspour. A. and Nasresfahani, M. 2016. Investigation of hydraulic jump characteristics on rough bed with different density and roughness arrangements. J. Water Soil Sci.  26(4): 13-24. (in Persian)

 

Pourabdollah, N., Honar, T. and Fattahi, R. A. 2014. Effect of roughness on adverse slopes on secondary depth and hydraulic jump energy depletion rate. J. Water Soil Sci. 18(67): 165-174. (in Persian)

 

Rajaratnam, N. 1965. The hydraulic jump as a wall jet. J. Hydraul. Div. Am. Soc. Civ. Eng. 91, 107-132.

 

Ravar, Z., Farhoodi, J. and Najandali, A. 2012. The effect of vertical trapezium roughness on hydraulic jumping specifications and energy depletion. J. Water Soil. 26(1): 85-94. (in Persian)

 

Tokyay, N. D. 2005. Effect of channel bed corrugations on hydraulic jumps. Impacts of Global Climate Change Conference. EWRI. May 15-19. Anchorage, Alaska, USA.