ارزیابی خصوصیات فیزیکوشیمیایی ارقا م جدید سیب‌زمینی و معرفی ارقام برتر در صنایع فراوری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال بذر

2 عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی

چکیده

به منظور بررسی خصوصیات فیزیکوشیمیایی ارقام جدید سیب­زمینی و معرفی ارقام برتر و مناسب برای صنایع فراوری، آزمایشی در قالب بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار و به مدت دو سال در کرجاجرا شد.  هفده رقم سیب­زمینی شامل: جلی، اسلانی، بورن، بانبا، کلمبوس، سانته، اگریا، اکیرا، آیدا، آرکولا، آلمرا، دیسی، سایکلون، لیدی­کلایر، لیدی­روزتا، ملودی، و لیدی­فلورینابررسی شدند. 
اندازه­گیری مادة خشک و وزن مخصوص دو هفته پس از برداشت، قند احیا­کننده (دو هفته پس از برداشت و نگهداری در دمای 22-20 درجة سانتی­گراد و دو ماه بعد از انبارداری در دمای 7 درجة سانتی­گراد و رطوبت نسبی 90-85 درصد)، و ارزیابی حسی چیپس (قابلیت پذیرش کلی، رنگ و تردی) پس از دو هفته نگهداری در دمای 22-20 درجة سانتی­گراد اجرا شد.  نتایج تجزیة واریانس مرکب تمامی صفات مورد بررسی نشان داد که ارقام اکیرا، بورن، و بانبا نسبت به سایر ارقام برتری دارند.  همچنین نشان داده شد که تغییرات قند احیا­کننده ارقام مختلف در زمان انبارداری متفاوت بوده و این تغییرات در بیشتر موارد در ارقام با قند احیاکننده اولیۀ پایین، بیشتر است.  نتایج مقایسة میانگین درصد مادة خشک غده نشان داد که ارقام لیدی­روزتا، لیدی­کلایر، و دیسی نسبت به سایر ارقام مادة خشک بالاتری دارند و وزن مخصوص رقم اکیرا نسبت به سایر ارقام برتری مطلق دارد.  نتایج ضرایب همبستگی نشان داد که همبستگی بین مادة خشک با وزن مخصوص و سفتی بافت مثبت و معنی­دار و بین وزن مخصوص با قند احیا­کننده، منفی و معنی­دار است.  بررسی­ها نشان داد که قابلیت پذیرش کلی ارقام اگریا، سایکلون، اکیرا، کلمبوس، و جلی به ترتیب نسبت به سایر ارقام بیشتر است و نیز همبستگی بین قابلیت پذیرش کلی با رنگ و تردی چیپس مثبت و معنی­دار و همبستگی بین قابلیت پذیرش کلی با تردی بیش از همبستگی آن با رنگ چیپساست.  با توجه به بررسی مجموع صفات کمی و کیفی، ارقام جلی، کلمبوس، و اگریا برای فرنچ­فرایز،رقم سانته برای چیپس،و ارقام اکیرا، بورن و بانبا برایسایر مصارف فراوری پیشنهاد می­شود.

کلیدواژه‌ها


Anon. 1999. Instrumentation for qualitative evaluation of quality components to support the herb, fruit and vegetable horticulture sectors. AFIF Project#97000207. Available on the: www.agr.gov.sk.ca/ afif/projects/19970207.

Anon. 2001. Physical and chemical methods of evaluation foods, dinitrophenol method for determination of total reducing sugars in potato tubers. Available on the: http://food. oregonstate. edu/ research/test/reducing.html.

Blenkinsop, R. W., Copp, L. J., Yada, R. Y. and Marangoni, A. G. 2002 Changes in compositional parameters of tubers of potato (Solanum tuberosum) during low-temperature storage and their relationship to chip processing quality. J. Agric. Food Chemistry. 50(16): 4545-4553.

Chase, R. W. 1987. Chipping potato quality: how it can be improved. Chipper/Snacker. 44(8): 32-33.

Coles, G. D., Lammerink, J. P. and Wallace, A. R. 1993. Estimating potato crisp colour variety using image analysis and a quick visual method. Potato Research. 36, 127-134.

Dokhani, Sh. 1992. Chips production of Isfahan local potatoes and evaluation of quality and shelf life. Food Sci. Tech. Society Bulletin. 4, 53-65. (in Farsi)

Egan, H., Kirk, R. S. and Sawyer, R. 1988. Pearson`s Chemical Analysis of Foods. 8th Ed. Longman Scientific & Tenchical. England.

Einafshar, S., Mohammadzadeh, J., Abtahi, S. and Tajeddin, B. 2001. Comparison of the qualitative and quantitative characteristics of potato cultivars for processing. Research Report. No. 224. Korasan Agricultural Research Center. (in Farsi)

Ghazizadeh, M. and Razeghi, A. R. (Translator). 1998. Sensory Methods for Food Evaluation. National Nutrition and Food Technology Research Institute Pub. (in Farsi)

Gladkowski, J. 1986. Technological progress in the polish potato industry. Nahrung. 30(8): 845-849.

Haghayegh, Gh. 1996. Effects of cultivar, grade and extraction methods on physicochemical properties of potato starch. M. Sc. Thesis. Mashhad University. Mashhad. Iran. (in Farsi)

Harvey, W. J., Genet, R. A., Lammerink, J. P. and Mann, J. D. 1998. Screening the newzland potato germplasm collection for resistance to sugar accumulation during low temperature storage. Newzeland J. Crop and Hort. Sci. 26, 89-93.

Hassanabadi, H., Alavi Shahri, H., Hosseinzadeh, A., Mobasser, S. and Shariati, F. 2003. Evaluation of quantitative and qualitative characteristics of potato varieties for processing. Research Report. No. 44. Seed and Plant Improvement Institute. (in Farsi)

Hebeisen, T., Ballmer, T., Reust, W. and Bertossa, M. 2003. New processing potato varieties. Agrarforschung. 10 (11,12): 434-439.

Henderson, A. 2000. Potatoes: measurement of specific gravity. Agriculture Notes 0324. ISSN 1329-8092.

Krause, K. P., Hill, L., Reimholz, R., Nielsen, T. H., Sonnewald, U. and Stitt, M. 1998. Sucrose metabolism in cold stored potato tubers with decreased expression of sucrose phosphate synthase. Plant, Cell and Environment. 21, 285-299.

Lisinska, G. and Leszczynski, W. 1989. Potato Science and Technology. Elsevier Science Pub. England.

Mc Comber, D. R., Lohnes, R. A. and Osman, E. M. 1987. Double direct shear test for potato texture. J. Food Sci. 52(5): 1302-1304.

Nielsen, T. H., Deiting, U. and Stitt, M. 1997. A β-amylase in potato tubers is induced by storage at low temperature. Plant Physiology. 113, 503-510.

Pandey, S. K., Gaur, P. C., Singh, S. V., Kumar, D. and Singh, B. P. 2002. Potential of processing potato varieties in different agroclimatic regions. Potato Global Research and Development. Proceedings of the Global Conference on Potato. New Delhi India. 2, 1144-1148.

Parvaneh, V. 1992. Quality Control and the Chemical Analysis of Food. Tehran University Pub. (in Farsi)

Pavek, J. J., Corssini, D. L., Douglus, D. R., Ohms, R. E., Garner, J. G., Mekay, H. C., Sttanger, C., Vogt, G. E., Sparks, W. C., Kunkel, R., Walz, J. R., Dallimore, C.E. and Augustin, J. 1978. Bute: A long russet potato variety with excellent dehydration quality. American Potato J. 55 (12): 221-228.

Payan, R. 2000. Principles of Quality Control in the Food Industry. Aeeizh Pub. (in Farsi)

Rabiee Motmaen, L.1997. Study of physicochemical properties of some of the raw and processed potato cultivars of Isfahan province (Moren, Marphona and Agria) during storage. M.Sc. Thesis. Isfahan University of Technology. (in Farsi)

Reeves, A. F., Porter, G. A., Manzer, F. E., Work, T. M., Davis, A. A. and Plissey, E. S. 1994. Mainchip: A new chipping variety for cool storage processing. American Potato J. 1(4):237-247.

Sandhu, K. S. and Bawa, A. S. 1993. Requirements for quality potato chips. A Overview-Indian Food Industry. 12(4), 47-50.

Wong Yen Cheong, K. Govinden, N. and Harris, P. 1993. Overview of investigations on the processing quality of local potatoes. Revue, Agricole et. Sucriere de I Ile Maurice. 71 (2,3): 55-62.